U podnožju Stare planine, na oko 15 km od Knjaževca (jugoistočno), u selu Donja Kamenica, na levoj obali Trgoviškog Timoka, nalazi se crkva Svete Bogorodice.
Ovu svetinju podigao je nepoznati vlastelin početkom 14. veka.
Danas predstavlja jedan od turističkih potencijala opštine Knjaževac. Crkva, kao svetinja, zanimljiva je turistima koji obilaze verske objekte. Smeštena je na lepom mestu i ima veoma bogatu istoriju.
O BOGORODICI
Bogorodica, ređe Djeva Marija, izvorno Marija ili Merjem iz Nazareta, u Galileji, po hrišćanskom verovanju majka je Isusa Hrista. Pretpostavlja se da je rođena 21. septembra 20. godine pre nove ere, od roditelja Joakima i Ane. U vreme Isusovog začeća bila je devica, udata za Josifa iz kuće Davidove. Prema hrišćanskom predanju, dete je bilo začeto posredstvom Svetog Duha i Marija je ostala devica i nakon porođaja. Bogorodica je jedan od naziva koji joj se pridaje u Hrišćanstvu. Naziv Bogorodica je počeo zvanično da se koristi tek posle Trećeg vaseljenskog sabora, čemu su prethodile brojne rasprave. Carigradski patrijarh Nestorije se protivio uvođenju novog naziva „Bogorodica“ za Mariju, Isusovu majku i umesto toga je predlagao naziv „Hristorodica“, smatrajući da on uključuje i Hristovo čoveštvo. Ipak, naziv Bogorodica je usvojen a Nestorije i njegovi istomišljenici su proglašeni jereticima.
Ova crkva je danas kulturno dobro Srbije i najvredniji spomenik Eparhije timočke.
Crkva je građena u moravsko-vizantijskom stilu sa elementima romanske arhitekture. Neke od fresaka jedinstvene su u srpskom srednjovekovnom slikarstvu. Posebno blago Bogorodičine crkve čine ktitorske kompozicije i portreti vlastelina sa bogatim detaljima u prikazivanju njihove odežde. Značajni su i ciklusi iz života Svete Petke u južnoj i u severnoj kuli, ali i freske: “Tajna večera”, “Uspenje Presvete Bogorodice”, „Blagovesti“ i zagrljeni sveti ratnici Teodor Tiron i Teodor Stratilat na konjima.
Vredno je reći da crkva ima osnovu sažetog upisanog krsta sa kubetom.
Ispred ulaza u crkvu nekada je postojao dvospratni drveni trem, a crkva je zidana od lomljenog kamena i maltera uz mestimičnu upotrebu cigle.
U OKOLINI PRONAĐENO OKO 75 GROBOVA
Oko crkve Svete Bogorodice, u njenoj unutrašnjosti i bližoj okolini istraženo je ukupno 75 grobova. Od pronađenih nalaza posebno treba istaći luksuznu srebrnu dijademu sa pozlatom.
Tekst je nastao uz podršku Opštine Knjaževac – medijski sadržaj na temu ‚‚Turizam, poljoprivreda i privreda Knjaževca“ sufinansiran je iz budžeta Opštine Knjaževac.
